Eerlijke zaken verdragen geen schimmigheid

In alle vroegte schalde het door mijn huiskamer: ‘de vastgoedsector ontduikt op grote schaal belastingen. De Belastingsdienst heeft bij de helft van de onderzochte 1300 bedrijven fiscale onregelmatigheden aangetroffen. Zij verzwegen tezamen 1 miljard euro aan omzet. Ruim zeshonderd bedrijven kregen vervolgens voor 330 miljoen euro aan boetes en naheffingen opgelegd'.

Ook al gaat het slechts om een klein deel van de sector. En betreft het deels zaken waar al langer van bekend is dat de Fiod er strafrechtelijk onderzoek naar heeft gepleegd. Operatie Nokvorst maakt duidelijk dat zich in alle geledingen van de vastgoedwereld misstanden voordoen. Sleutelfiguren van vastgoedorganisaties bedienen zich van ABC-transacties, valse facturen en schimmige financieringsconstructies. Zij kunnen daarbij een beroep doen op handige makelaars, gemakzuchtige notarissen en ruimhartige taxateurs.

Vastgoedbedrijven en hun dienstverleners mogen zich de komende jaren verheugen op gerichte controles door de Belastingdienst. Dat is niet meer dan logisch. Maar met alleen extra controles en speciale aandacht voor de kennelijk kwetsbare punten in het transactieproces, zal het niet lukken het vertrouwen in de branche te herstellen. Berichten over fiscaal wangedrag zijn voor iedereen in de sector schadelijk. Ook goedwillende ondernemingen ondervinden daarvan de negatieve gevolgen. Alle sectorgenoten zullen zich moeten inspannen om eens en voor altijd schoon schip te maken.

Allerlei wetenschappers dringen aan op de komst van meer regels en aanscherping van het toezicht. Al leven we in een tijd van deregulering en vermindering van de administratieve lasten; extra regelgeving om de transparantie bij transacties te vergroten kan ons helpen. Maar meer nog gaat het om een andere mentaliteit. Eerlijke zaken verdragen geen schimmigheid. Daarom is het belangrijk dat vastgoedmanagers persoonlijk het goede voorbeeld geven. Zij moeten binnen hun bedrijven de essentiële waarde van fatsoenlijk zakendoen uitdragen. Niet één keer, maar onophoudelijk. Een open en transparante manier van werken zal onderdeel moeten gaan uitmaken van het bedrijfs-DNA.

Ook van investeerders en bankiers mag een en ander worden verwacht. Zij dragen de financiële risico's. Het hoort bij hun reguliere business veel aandacht te schenken aan hoogwaardig risicomanagement. Vaker dan nu moeten zij hun zakelijke cliënten onderwerpen aan integriteitsonderzoek. In de dagelijkse praktijk merken we al dat financiers en investeerders daar meer belangstelling voor krijgen. Verdere uitbreiding kan alleen maar worden aangemoedigd.

In andere landen, zoals het Verenigd Koninkrijk, is dergelijk onderzoek al meer ingeburgerd. Naar mate dit soort onderzoek ook in ons land gewoon wordt. En betrokken partijen bereid zijn daar stevige consequenties aan te verbinden. Pas als zij de eerder de banden met dubieuze relaties durven door te snijden, dan kan een beweging de goed kant op worden gemaakt.

Mark McLaughlin is managing director van Valad Benelux