Evaluatie over herontwikkeling Céramique op congres

Donderdag 20 januari vindt het besloten congres ‘Céramique, voorbeeld van (Europese) gebieds-ontwikkeling' in de Wiebengahal in Maastricht plaats. Doel van het congres is een evaluatie van en reflectie op Maastrichts jongste stadsdeel Céramique in het kader van het markeren van het einde van de gehele ontwikkeling na 23 jaar binnenstedelijke gebiedsontwikkeling. Recent is het laatste bouwblok - Maison Céramique - opgeleverd. Het congres is alleen op uitnodiging bij te wonen.

De congressprekers zijn Huub Smeets (ceo Vesteda), Jo Coenen (Jo Coenen architecten, supervisor Céramique/voormalig Rijksbouwmeester), Bob Van Reeth (AWG architecten, voormalig Rijksbouwmeester België), Jaco Meeuwissen (directeur 3W), Bjarne Masterbroek (voorzitter BNa, Search), Frits van Dongen (de ArchitektenCie) en Jacques Costongs (wethouder gemeente Maastricht). Dagvoorzitter is Jaap Huisman (architectuurpublicist). Het congres wordt geopend met een film over Céramique. Aan het einde van het programma is er een debat tussen de sprekers en de congresbezoekers.

Tijdens het congres wordt teruggeblikt, maar ook vooruitgekeken. De diversiteit aan sprekers laat vanuit verschillende invalshoeken alle facetten aan bod komen, met de nadruk op architectuur, stedenbouw en opdrachtgeverschap, maar ook gericht op (inter)nationale vergelijking / Europese context. Tevens is er aandacht voor de 'opgave ná de crisis' en bewonerspeilingen via het NAiM/Bureau Europa. Initiatiefnemer van het congres is Vesteda in samenwerking met NAiM/Bureau Europa en de gemeente Maastricht.

Belangrijkste conclusies
Coenen: ‘Het plan en planproces Céramique is uniek in zijn bestaan. Regie, samenwerking en loyaliteit hebben voortdurend hoog in het vaandel van de initiatiefnemers gestaan. Een vergelijking met vergelijkbare plannen uit dezelfde tijdsepoche levert een inzicht in de uitzonderlijke en exemplarische aanpak. Resultaat is een nieuw vitaal stadsdeel dat heden erbij ligt als ware het er al decennia lang geweest.'

Smeets: ‘Céramique is een uitstekend voorbeeld in Nederland van een kwaliteitsvolle realisatie, met grote aantrekkingskracht voor de stad en voor het wonen en verblijven in de wijk. Ook beleggingstechnisch kan men spreken van een succes; waardegroei (ca. 44 % / € 46 mln) en huurgroei € 2,1 mln (Q3 2010). De wijk heeft een bovenregionale aantrekkingskracht en qua positionering van de gebiedsontwikkeling in Nederland levert positief beeld op, soortgelijke buitenlandse voorbeelden zijn lastiger te vinden. Beloftes voor Céramique zijn waargemaakt en de kwaliteitsvolle woningprojecten zijn afgezet en voorzien in een behoefte. Mijns inziens is er tegenwoordig minder ruimte en spankracht voor dit soort projecten. Niet bij de gemeenten, maar ook minder bij beleggers en zeker niet bij ontwikkelaars. Er zou nu waarschijnlijk eerst fors worden afgeboekt, de slechte tijden extrapolerend, en overwogen worden het project stop te zetten.'

Costongs: ‘Het was niet alleen een professioneel discours tussen stedenbouwkundigen en ontwerpers, maar tussen private en publieke partijen. Een private partij die kiest voor langetermijnsuccessen is de garantie voor het succes van dit soort projecten. Ook voor de gemeente Maastricht als publieke partij was dit een belangrijke randvoorwaarde voor succes. PPS-constructies hebben in Nederland een goede naam gekregen door het visitekaartje Céramique. De toekomst zal bewijzen wat de kwaliteit van leven kan zijn, hier ligt ook een uitdaging aan alle bewoners van Maastricht en aan de vele bezoekers. Maar één ding is zeker: de stap naar de 21e eeuw is in Maastricht gezet door de Céramique.'

Mastenbroek: ‘Wat is een voorbeeld van een bijzonder, stedelijk vernieuwingsproject in Nederland? ‘Céramique!' Vooral vanwege de volstrekt on-Hollandse aanpak; een radicaal en langdurig proces waarbij men zich niet tussentijds heeft laten afleiden. Een plan dat nauwelijks gecompromitteerd is met een prachtig materiaalgebruik, vooral in de openbare ruimte. Dat deze on-Hollandse kwaliteit is geïntroduceerd in Nederland is geweldig. Wij hebben een dergelijke werkwijze, meer op duurzame kwaliteit gericht, hard nodig.'