Hoe pas je digitaal ondertekenen toe?

Digitaal ondertekenen kent veel voordelen: het bespaart geld, u krijgt meer controle over en inzicht in het proces, maar bovenal bespaart het u tijd. Alle handelingen die komen kijken bij een papieren akte zoals het printen, ondertekenen, opsturen, faxen, scannen, mailen, worden immers overbodig. Bovendien kunt u een persoon gelijk online identificeren wanneer een document wordt ondertekend in combinatie met iDIN. Een bijdrage van Ondertekenen.nl in samenwerking met VastgoedActueel.

De digitale handtekening kent drie vormen. De meest eenvoudige is de gescande variant van een papieren handtekening of een krabbel via touchscreen of muis. De geavanceerde elektronische handtekening gaat een stapje verder, en is zowel onlosmakelijk verbonden aan de persoon van de ondertekenaar als aan het e-document. Hiervoor wordt gebruikgemaakt van wiskundige technieken en codes in combinatie met de gegevens van het IP- en emailadres, om met grote mate van zekerheid vast te stellen dat de juiste persoon heeft ondertekend.

Bij de derde vorm, de gekwalificeerde elektronische handtekening, wordt een gekwalificeerd digitaal certificaat gebruikt om de ondertekenaar daadwerkelijk te identificeren. Dit certificaat wordt aan het document gehangen. De ondertekenaar moet dit certificaat aanvragen bij een, door de overheid gecertificeerde instantie, zoals KPN en Public Key Infrastructure (PKI).

Juridische geldigheid
De drie vormen zijn wettelijk allemaal geldig, maar ze hebben een verschillende mate van bewijskracht. Zo blijft het bij een meningsverschil lastig te bewijzen of een gescande handtekening daadwerkelijk is geplaatst door de (ver)koper in kwestie. Bij een geavanceerde of gekwalificeerde elektronische handtekening is dit mede door de unieke codes in combinatie met gebruikersnaam en wachtwoord, DigiD, eHerkenning of een sms-code - wél vast te stellen. Alleen een gekwalificeerde elektronische handtekening is juridisch gelijk aan een gewone handtekening, tenzij bij de andere twee vormen gebruik wordt gemaakt van iDIN.

iDIN
De nieuwste digitale identiteit is iDIN, een gezamenlijk initiatief van alle grote banken. iDIN vraagt de klant in te loggen op een soortgelijke wijze als iDEAL. In plaats van het doen van een betaling, worden door het inloggen, de NAW-gegevens vrijgegeven die bij de bank bekend zijn. Deze zijn dusdanig gewettigd, dat op deze manier online de identiteit is bevestigd. Het grote voordeel is dat iedereen iDIN heeft en dat het dus direct te gebruiken is. In tegenstelling tot het gekwalificeerde certificaat, waarvan niet per se is gezegd dat de benodigde partijen hierover beschikken.

Implementatie
U kunt ervoor kiezen om direct aan de slag te gaan via een ondertekenportaal, of om een automatische koppeling te leggen met de systemen in uw backoffice zoals uw CRM en het programma waarin u de documenten maakt. Qua implementatie is het portaal minder ingrijpend; dit kan binnen een paar minuten zijn gerealiseerd. U vraagt de dienst aan bij de door u gekozen leverancier, en u krijgt een mijn-omgeving in het portaal waarop u met uw eigen gegevens inlogt. In deze omgeving uploadt u handmatig de documenten die u wilt laten ondertekenen. Enige voorwaarde is dat u over deze documenten beschikt in pdf. Vervolgens voert u de mailadressen in van de personen die de papieren moeten ondertekenen. U klikt op verzenden en het portaal doet de rest: de verificatie van personen, het versturen van herinneringen, het terugsturen van ondertekende documenten, enzovoorts.

Het integreren van een automatische koppeling neemt de handmatige acties van u over. Zo hoeft u geen documenten meer te uploaden, maar geeft u vanuit uw eigen systeem – bijvoorbeeld uw CRM – de personen aan die een bepaald document moeten ontvangen, en het systeem zoekt alles zelf bij elkaar en zorgt dat de juiste personen de juiste berichten krijgen. Deze koppeling kan op iedere computer worden geïnstalleerd en met alle soorten systemen samenwerken.

Extra koppeling
Enige voorwaarde is wederom dat de documenten die verstuurd moeten worden in pdf worden aangeleverd. Is dat niet het geval? Dan wordt er een extra koppeling toegevoegd zodat het oorspronkelijke document, in een pdf wordt omgezet. Welke vorm u ook gebruikt, in beide gevallen ontvangen de ondertekenaars een mail met een 'klik ter ondertekening' link. Zij hoeven geen aanvullende software te installeren. De link leidt de ondertekenaar naar een uitstapje (net als bij iDEAL), of naar een plek in zijn mijn-omgeving binnen uw systeem, waar bijvoorbeeld met de muis of de vinger de handtekening op het scherm wordt gemaakt.

Deze manier van ondertekenen is echter alleen bruikbaar wanneer er geen identificatieplicht is vereist. In het geval dat legitimatie wel is vereist, dan zijn er drie opties: fysiek bij elkaar komen, een gewone of geavanceerde elektronische handtekening in combinatie met iDIN, of puur de gekwalificeerde elektronische handtekening.

Transactiebewijs
Sommige ondertekendiensten bieden naast het getekende document een transactiebon aan, met een 'audit trail' (controlespoor). In dit transactiebewijs zijn alle stappen van het ondertekenproces vastgelegd; wie heeft wanneer welke actie ondernomen. Zowel de akte als de audittrail zijn verzegeld met een zogeheten Public Key Infrastructure (PKI)-encryptie. Dit biedt de aanbiedende partij de garantie dat het document niet tussentijds is gewijzigd. Overigens bewaart de leverancier zelf deze gegevens niet langer dan twee weken nadat alles ondertekend aan de aanbieder is teruggestuurd. Al met al is de keuze voor welke vorm van digitaal ondertekenen wordt gekozen, afhankelijk van het soort document dat ondertekend moet worden.

Wilt u meer informatie over de digitale handtekening? Bezoek dan onze website.

Dit artikel is eerder verschenen bij Vastgoedactueel, auteurs: Dorine van Kesteren en Jojanneke Smeenk.