Bouwers redden het niet zonder BIM
Wie BIM heeft, heeft de toekomst. Daarover waren ze het eens, de deelnemers aan de discussiebijeenkomst over BIM die Continu, intermediair voor Bouw en Industrie, organiseerde op 10 december. De aanleiding daarvoor was, aldus Frank Haagedoorn, directeur Bouw en Infra van Continu, de behoefte een beter beeld te krijgen van het belang dat de sector hecht aan BIM en wat de introductie van BIM vraagt van de nieuwe bouwkundigen op de arbeidsmarkt.
Plaats van handeling: het Evoluon in Eindhoven. Na een rondleiding door het beroemde, vliegende schotelachtige gebouw maken zo’n 25 mensen zich op voor de discussie. Vertegenwoordigers van uiteenlopende partijen in de bouw, onder wie BIM-voorvechter Bart Elsten van Trebbe, Gerrie Muhren van SMART Building, Faas Moonen, docent Constructief Ontwerp aan de TU Eindhoven en medewerkers van Continu. Marjet Rutte leidt de discussie.
Snel terugverdiend
BIM is een blijvertje, daarover zijn de aanwezigen het vrijwel unaniem eens. Iemand stelt zelfs dat uiteindelijk alleen de bedrijven die met BIM werken overblijven. De ene somberman die denkt dat zodra de crisis achter de rug is, geld weer allesbepalend zal zijn en BIM geschrapt wordt, haalt ook snel bakzeil.
BIM vraagt weliswaar om een investering in tijd en geld, maar die is snel terugverdiend. Probleem daarbij is wel dat degene die investeert in BIM, niet degene is die er het meeste van profiteert. De investering moet namelijk gebeuren vooraan in het proces: het is het ingenieursbureau dat investeert, terwijl de bouwer er het meeste aan verdient.
Iedereen vaart wel bij BIM
Ook dat is maar betrekkelijk, vinden anderen. Ook de partijen aan het begin van de keten hebben veel voordeel van BIM, doordat de inspanning in de hele keten minder wordt. Fouten komen nu al bij het voorlopig ontwerp naar boven in plaats van tijdens de uitvoering, en daar heeft iedereen belang bij. Bovendien kan deze scheve verhouding helemaal uit de weg geruimd worden door op een andere manier samen te werken en met de hele keten goede afspraken te maken over de inzet van BIM.
Weg met het wantrouwen
Gemeengoed is het nog bepaald niet, maar heel voorzichtig zien we in de bouw een andere manier van samenwerken opkomen. Daarbij zitten alle partijen die bij een bouwproject zijn betrokken van het eerste moment met elkaar aan tafel, inclusief de opdrachtgever. De partijen werken samen en dragen samen de verantwoordelijkheid. Het wantrouwen dat de samenwerking in de bouw meestal kenmerkt, maakt plaats voor openheid en vertrouwen. ‘Alle gordijntjes gaan open’: wat er verdiend gaat worden, waar de problemen zitten en wat er tegenvalt. Ook de investering voor BIM en de voordelen die je dankzij BIM behaalt kun je in zo’n samenwerking transparant maken. Dit soort processen wordt niet op gang gebracht door de introductie van BIM, maar BIM is wel een heel geschikt instrument om zo’n proces te ondersteunen.
Onderaannemers
Waarom gaat de introductie van BIM niet veel sneller, als het zo’n mooi instrument is? Zijn het de installateurs en de onderaannemers die aan de kar hangen? Die beschuldiging vinden de deelnemers te gemakkelijk. Natuurlijk is het voor ‘de grote jongens’ gemakkelijker om aan de slag te gaan met BIM dan voor de loodgieter op de hoek, die komt daar gewoon nog niet aan toe. Maar daar kun je zelf ook een rol in spelen, door onderaannemers al vanaf het begin bij een proces te betrekken, met ze te overleggen en ze te stimuleren.
BIM als norm
Ook opdrachtgevers kunnen een rol spelen bij een voortvarende invoer van BIM door het gebruik van BIM te eisen van de bouwer. Natuurlijk zijn er opdrachtgevers die er nog nooit van hebben gehoord, die gewoon een mooi gebouw willen. Die geen idee hebben wat er allemaal misgaat tijdens een bouwproces en hoeveel het wel niet kost om dat op te lossen. Ook al zitten zij daar niet op te wachten, je zou ze als bouwer toch hun belang en voordeel uit moeten kunnen leggen. Aan de andere kant zijn er grote opdrachtgevers die wel degelijk bijdragen aan een versnelling: de Rijksgebouwendienst schrijft BIM als norm voor bij al haar bouwopdrachten en ook Rijkswaterstaat is daar mee bezig. Ook organisaties als woningcorporaties zouden door zo’n beleid een rol van betekenis kunnen spelen.
Soft skills
Voor het gebruik van BIM zijn geen vaardigheden nodig die traditionele bouwers missen. Bouwers moeten vooral veel verstand hebben van bouwen. De rest komt vanzelf wel. Los daarvan is wel duidelijk dat soft skills steeds belangrijker worden. En dat is nieuw: ‘Nog niet zo lang gelden was het bouwvolume groot en kwam het werk vanzelf binnen. Als we al soft skills hadden, dan hebben we heel goed geleerd ze vooral niet te gebruiken’. De bouwer van nu moet kunnen samenwerken, communiceren en overleggen, en aan die vaardigheden schort het nogal eens.
Cultuuromslag
In eerste instantie wordt gewezen naar de bouwkundeopleidingen, die moeten daar wat aan doen. De opleidingen zouden beter op de hoogte moeten zijn van deze behoefte in het werkveld. Zo eenvoudig ligt het niet, zegt Faas Moonen, docent Bouwkunde aan de TU in Eindhoven. Tachtig procent van zijn collega’s combineert, net als hij, het werk op de TU met een baan in het bedrijfsleven, dus die kennen die behoefte wel degelijk. De Bouwkundeopleiding besteedt dan ook uitgebreid aandacht aan soft skills. Vers afgestudeerde bouwkundigen klagen juist regelmatig dat hun softe inbreng allesbehalve gewaardeerd wordt in de praktijk. Misschien realiseren de mensen op de werkvloer zich nog niet ten volle hoe goed zij die soft skills van hun jonge collega’s zouden kunnen gebruiken. Om dit besef te laten doordringen is een cultuuromslag nodig in de bouwwereld.
Geen eenheidsworst
Wat de bouwkundeopleidingen in ieder geval ook moeten blijven doen, is goede vakmensen opleiden: zo lang er goede architecten zijn, zal BIM niet hoeven leiden tot de gevreesde eenheidsworst. Integendeel: BIM kan juist gebruikt worden als een middel om heel bijzondere ontwerpen te realiseren.
Gewenningsperiode
We zitten midden in een gewenningsperiode, maar over niet al te lange tijd weten we niet anders meer en werkt iedereen met BIM. Het is vergelijkbaar met de 2D-revolutie: er is ook niemand meer die met papier en potlood zit te tekenen. Zoals een deelnemer aan het eind van de bijeenkomst zei: ‘Als we over 20 jaar terugkijken, dan denken we vast ‘wat waren we toch aan het tobben… ‘.
Door: Liliane Belt
Laatste nieuws
- 23-08-2024 14:20 Grote beleggers investeren nauwelijks in nieuwe woningen, maar Wbh niet grootste issue
- 23-08-2024 13:43 Weg vrij voor deelgebied 5 in Merwedekanaalzone: Tot 4.250 woningen mogelijk
- 23-08-2024 12:27 Alex Invest koopt winkelruimte in Woonmall Alexandrium
- 23-08-2024 11:26 Opmerkelijk: Voor dit nieuwbouwproject zijn 'incentives' nodig om kopers te trekken
- 23-08-2024 11:06 Raad van State stelt bezwaarmakers tegen 250 woningen in Tilburg in ongelijk
- 23-08-2024 09:21 Starters vragen vaker naar familiehypotheek en schenkingsvrijstelling, na afschaffing jubelton
- 23-08-2024 08:48 CBS over detailhandel: Non-food sector groeit, omzet supermarkt daalt
- 22-08-2024 16:42 IVBN-directeur: ‘Woningmarkt heeft heel fragiel punt bereikt, overheid moet nu stimuleren’
- 22-08-2024 16:12 Ondernemers en investeerders die elkaar helpen is de bewezen kracht van Mogelijk
- 22-08-2024 14:00 Bestemmingsplan voor 48 appartementen in Geldermalsen onherroepelijk
- 22-08-2024 11:31 Hightechbedrijf huurt 1.370 m2 in Eindhoven
- 22-08-2024 10:21 Scapino opent winkels in vier oude panden van Bristol
- 22-08-2024 09:19 Huurders blijven vaker zitten door achterblijvend aanbod van topkwaliteit kantoorruimte
- 22-08-2024 08:42 Twee nieuwe huurders voor City Center Tilburg
- 22-08-2024 08:42 Sam Heijkoop en Marnix Uri naar VanWonen
- 22-08-2024 06:00 Boissevain: DNB, geef banken de ruimte hun marges op peil te houden
- 22-08-2024 00:00 Koopwoningen bijna 11 procent duurder, grootste stijging in twee jaar
- 21-08-2024 18:57 Jos Baeten (a.s.r.): ‘Helft van onze woningportefeuille komt door huurwet in gereguleerde segment’
- 21-08-2024 15:57 Voormalig bankgebouw in Driebergen mag getransformeerd worden naar woningen
- 21-08-2024 14:03 Gemeenteraad Maashorst aan zet voor bijna 100 woningen
- 21-08-2024 12:51 A.s.r. investeert niet in nieuwe huurwoningen door Wet betaalbare huur
- 21-08-2024 12:13 Meierijstad geeft groen licht voor bouw flexwoningen voor 500 arbeidsmigranten
- 21-08-2024 11:32 Elan Wonen trekt stekker uit plannen voor verdichting in Haarlem-Meerwijk
- 21-08-2024 10:56 StartDock huurt ruim 1.800 m2 aan Keizersgracht in Amsterdam
- 21-08-2024 10:47 Ronald van der Zalm keert terug naar Cushman & Wakefield
- 21-08-2024 10:06 Montea boekt in Nederland 22 miljoen omzet in eerste helft van het jaar
Reacties
Om te kunnen reageren moet u zijn ingelogd. Klik hier om in te loggen.