Column: Erfgrens en verjaring, hoe zit het precies?

Als de ene buurman (laten we hem Jansen noemen) een stuk grond van zijn buurman (die we Pietersen noemen) in gebruik heeft, kan er na verloop van tijd sprake zijn van verjaring. Als er sprake is van verjaring, is het gevolg dat Pietersen geen vordering meer heeft op Jansen om het gebruik te staken. Jansen is dan namelijk door de verjaring eigenaar geworden. Vereist is dan een onafgebroken bezit (dus zonder tussenpozen) gedurende een bepaalde termijn. Die termijn is 10 of 20 jaar, afhankelijk van de vraag of Jansen bij dat bezit 'te goeder trouw' was of niet. De verjaringstermijn wordt onderbroken als deze wordt gestuit door Pietersen. Dat doet hij door een schriftelijke aanmaning te sturen waarin hij een beroep doet op staken van het gebruik. De verjaringstermijn begint in dat geval opnieuw te lopen.

Verjaringstermijn 10 of 20 jaar
Als Jansen de grond te goeder trouw in gebruik heeft, dan is de verjaringstermijn 10 jaar. Jansen is te goeder trouw als hij niet wist of niet kon weten dat de grond niet van hem was. Aan die eis is echter niet zomaar voldaan. Het ligt bovendien meestal op de weg van Jansen om aan te tonen dat er sprake is van bezit te goeder trouw. Als Jansen daarin slaagt, dan verkrijgt hij de grond na 10 jaar. Er is dan sprake van "verkrijgende verjaring". Als Jansen niet te goeder trouw is, dan is er sprake van een verjaringstermijn van 20 jaar. Het resultaat van het verstrijken van deze termijn is hetzelfde als bij de 10-jaar termijn: Jansen verkrijgt de grond en Pietersen verliest op zijn beurt het eigendom. Er is dan sprake van 'bevrijdende verjaring'.

Advocaat bij geschil over erfgrens
Als Jansen en Pietersen het eens zijn over de verjaring en over het feit dat Jansen eigenaar is geworden, kan een notaris de verjaring en de nieuwe eigendomssituatie bij het Kadaster inschrijven. Als Jansen en Pietersen het niet eens zijn, dan kunnen ze een procedure starten bij de bevoegde rechter. Zo kan Jansen een 'verklaring voor recht' vragen dat hij door verjaring eigenaar is geworden en kan Pietersen bijvoorbeeld staken van het gebruik door Jansen vorderen.

Een column van Robert van Ewijk, advocaat vastgoedrecht bij AMS Advocaten.

Bent u verwikkeld in een geschil over de erfgrens of voorziet u een geschil? Dan kunt u contact opnemen met Van Ewijk via onderstaande Complimenteerknop.