Leren van chipmaker ASML: open source als innovatieplatform

Vernieuwing en innovatie ontstaan in een omgeving die uitdaagt en inspireert. En in een cultuur die gericht is op relatie in plaats van transactie. ASML innoveert al meer dan 20 jaar in een open source omgeving met vaste business-partners. En daarmee is ASML opgeklommen tot een van de meest succesvolle en winstgevende bedrijven van de wereld. Wat kan onze branche leren van ASML?

Een marktaandeel van >90% door co-creatie

Enige tijd geleden was ik op werkbezoek bij ASML in Eindhoven. Met een jaaromzet van circa € 4,7 miljard (in 2012), een winst van 15-20%, een wereldwijd marktaandeel van meer dan 90% en een innovatiebudget van ca € 600 miljoen per jaar, behoort deze producent van machines voor de chipindustrie tot de top van het internationale bedrijfsleven.

Een fascinerend bedrijf, met een fantastisch co-creatiemodel voor haar innovatie en productie. ASML innoveert al meer dan 20 jaar samen vaste partners. Samen met deze partners wordt in een open innovatieplatform gewerkt aan nieuwe technologie. Elke partner brengt zijn specialistische kennis in, met als doel het verlagen van de kostprijs van de chip.  Elke partner verdient een vooraf afgesproken vast winstbedrag. Het succes van dit model lezen we in de cijfers van ASML.

Cultuur van transactie belemmert open innovatie

Wat een schril contrast met onze eigen vastgoed- en bouwwereld. Waar geen sprake is van een open innovatieplatform en open samenwerking. Waar we werken in een cultuur die is gericht op transactie. We houden de kaarten voor de borst en zijn primair gericht op het eigen belang. Onderhandelen kunnen we als de beste. Korte termijn succes en wantrouwen zijn de basis. En ondertussen klagen we dat we als branche zo moeizaam tot innovatie komen. Veelgehoorde argumenten zijn: de (aanbestedings)wetgeving houdt ons tegen, de markt belet ons, de consument begrijpt ons niet, mijn kennis wordt misbruikt, er is geen geld, etc. 

Maar is de werkelijkheid niet dat we vasthouden aan onze vertrouwde werkwijze en cultuur?

Openheid, transparantie en integriteit zijn de basis onder vernieuwing

Ik stel voor dat we leren van succesvolle industrieën zoals ASML. Voor echte innovatie is horizontale samenwerking tussen specialistische bedrijven een must. Dus: co-creatie met vaste partners, vanuit het besef dat horizontale netwerken de schotten afbreken tussen afdelingen en bedrijven. Zodat professionals vanuit hun eigen specifieke kracht, kennis en ervaring samenwerken aan een gemeenschappelijk eindresultaat. We zien bij ASML hoe krachtig deze vorm van samenwerking kan zijn.

In onze branche lopen momenteel diverse vernieuwende trajecten die op deze nieuwe cultuur van samenwerking en innovatie zijn gebaseerd.  Deze cultuur kenmerkt zich door een lange termijn relatie, vertrouwen, het ‘wij’-gevoel, werkelijke interesse in de doelen en belangen van de ander, echt commitment aan het eindresultaat. Bij deze werkwijze zijn openheid, volstrekte transparantie en integriteit de norm. Bij succesvolle ketensamenwerking kom je deze ingrediënten tegen.

Bemoedigende resultaten bij innovatie door co-creatie

Mijn ervaringen bij Ymere met co-creatie en open source innovatie zijn positief. En ik hoor uit vergelijkbare trajecten elders dezelfde positieve geluiden. Medewerkers zijn enthousiast, het leidt tot nieuwe inzichten in de bijdrage die je samen met je partners kan leveren aan het project. Er ontstaan vernieuwende oplossingen voor bestaande problemen.

Dit gaat natuurlijk niet vanzelf. Oud gedrag en belemmerende overtuigingen gaan over boord.  Er wordt geïnvesteerd in elkaar en in de cultuur van samenwerking. Maar daarna doen we het met elkaar dan ook beter, leuker, efficiënter en effectiever, duurzamer en beter renderend. En vooral ook: innovatiever. Met als resultaat een langjarig woon- en leefgenot voor  onze klanten en gebruikers.

We kunnen de markt niet veranderen, maar we kunnen wel de voorwaarden creëren waardoor we beter presteren op die markt. En wie weet, schrijven we over enkele jaren dan met dezelfde cijfers als ASML.

Auteur Stefan Schuwer, tot 1 oktober 2013 lid van de Raad van Bestuur van Ymere, kenmerkt zichzelf als friskijker en dwarsdenker. Maar hij is vooral: een gepassioneerde bouwer aan wijken en organisaties. Vanuit zijn overtuiging dat vernieuwing en innovatie de basis is van vooruitgang, schrijft hij de komende periode regelmatig een column in Building Business. Zijn blogs zijn ook te lezen op zijn website. Klik HIER om deze blog daar te bekijken.

Ook leren hoe geld valt te verdienen door innovatie? Meld u snel aan voor het seminar 'Geld verdienen met innovatie! op 12 maart.