Misvatting ontkracht: Ook na babyboomgeneratie zijn extra woningen voor senioren nodig

In de vastgoedsector heerst de misvatting dat de vraag naar seniorenhuisvesting tijdelijk is. Hierdoor worden seniorenwoningen niet gebouwd en durven investeerders niet in te stappen. Dit terwijl de prognoses aantonen dat het aantal 65-plussers de komende 50 jaar blijft toenemen, schrijft woningmarktonderzoeker bij Brainbay Rogier Weck in een bijdrage voor VJ.

De babyboomgeneratie wordt vaak gezien als dé oorzaak van de vergrijzing in Nederland. Na de Tweede Wereldoorlog was er een geboortegolf die duurde tot de jaren 70, met jaarlijks zo’n 240.000 baby’s. Pas in de jaren 70 viel dit aantal weer terug naar ongeveer 185.000 per jaar. Veel babyboomers uit de eerste piek van de geboortegolf hebben inmiddels de leeftijd van 65 jaar bereikt, waardoor Nederland aanzienlijk is vergrijsd.

Rotterdam en Den Haag samen
Sinds het begin van deze eeuw is het aantal 65-plus huishoudens gestegen van 1,4 miljoen naar 2,4 miljoen. Hierdoor is een andere woonbehoefte ontstaan. De generaties die ooit gezinswoningen bewoonden, hebben nu naarmate ze ouder worden, steeds meer behoefte aan levensloopbestendige woningen.

De vergrijzing blijft toenemen, aangezien mensen geboren aan het einde van de golf, in 1970, pas in 2035 de leeftijd van 65 jaar bereiken. Tot die tijd zullen er nog zo'n 670.000 huishoudens van 65-plussers bijkomen, een aantal vergelijkbaar met heel Rotterdam en Den Haag samen.

Tussen 2040 en 2070 nog eens 400 duizend extra 65-plus huishoudens
Hoewel in 2035 iedereen van de naoorlogse geboortegolf 65 jaar of ouder is, betekent dit niet het einde van de vergrijzing. De vergrijzing gaat door, zij het (tijdelijk) in een trager tempo. Tot 2070, het verste punt in de huidige prognoses, blijven er jaarlijks nieuwe 65-plus huishoudens bijkomen. In totaal 400.000 tussen 2040 en 2070. Oftewel, elk jaar zijn er weer meer levensloopbestendige woningen nodig. In 2070 zal maar liefst 37 procent van de Nederlandse huishoudens 65 jaar of ouder zijn, veel meer dan de 29 procent nu of de 21 procent in 2000. Dit zet druk op de woningvoorraad, die tegen die tijd voor een groot deel geschikt moet zijn voor ouderen.

Ook Nederlanders met migratieachtergrond gaan vergrijzen
Een belangrijke reden waardoor de vergrijzing anders verloopt dan verondersteld, is immigratie. Door de focus op de babyboomgeneratie, wordt geen rekening gehouden met de vergrijzing van personen met een migratieachtergrond.

Het klopt dat vanaf 2040 het aantal 65-jarigen zonder migratieachtergrond afneemt. Alleen de vergrijzing gaat vanaf dan juist toenemen bij personen geboren in het buitenland en personen waarvan een ouder is geboren in het buitenland. Deze toename overtreft de daling van 65-plussers zonder migratieachtergrond, waardoor de totale groep blijft groeien.

Nederlanders worden steeds ouder
Een tweede reden waarom de veronderstelling niet klopt, is dat men alleen kijkt naar de instroom en niet naar de uitstroom. Met andere woorden, er wordt gekeken naar de groep die 65 jaar wordt, maar niet naar de levensverwachting.

Iemand die in 1945 is geboren, had op zijn 65e verjaardag nog gemiddeld 19,3 levensjaren te gaan. Terwijl iemand uit 1970 nog 21,6 jaar heeft vanaf zijn 65e. Naar verwachting stijgt dit tot 25,5 jaar voor iemand die in 2070 65 jaar wordt. Doordat Nederlanders steeds ouder worden, groeit het aantal 65-plus huishoudens.

Elk jaar moeten er seniorenwoningen worden bijgebouwd
Concluderend, de vergrijzing blijft een voortdurende uitdaging in Nederland. De focus op de babyboomgeneratie is te kort door de bocht; immigratie en de toenemende levensverwachting spelen ook een rol in het stijgende aantal ouderen. Tot 2035 zal het aantal huishoudens van 65-plussers sterk toenemen, gevolgd door gematigdere groei tot 2070.

Deze trend vereist blijvende inzet voor de bouw van levensloopbestendige woningen. Nieuwbouwprojecten zijn cruciaal om de woningvoorraad aan te passen aan de aanhoudende vergrijzing.

Rogier Weck is Senior Researcher bij Brainbay, de datadochter van de NVM. Hij is verantwoordelijk voor de woningmarktonderzoeken van zowel brainbay als NVM. Eerder werkte hij als onderzoeker bij Dynamis en als analist bij ABC Capital.