Politie exclusief in gesprek met Vastgoedjournaal: ‘Sector moet meehelpen in strijd tegen vastgoedcriminaliteit’

Om de uitwassingen in de vastgoedsector zoals witwasserij met vastgoedaankopen en fraude met hypotheken en vastgoedfondsen te bestrijden heeft de politie de hulp nodig van iedereen die een rol speelt in de vastgoedsector. “De politie is daarbij afhankelijk van de informatie die burgers kunnen geven”, zegt Erwin Weisfeld MCI, informatierechercheur Bovenwereld van de Criminele Inlichtingen Eenheid (CIE) Oost-Nederland in een exclusief gesprek met Vastgoedjournaal. 

Vastgoedjournaal: Hoe staat het er in Nederland voor als we spreken over verwevenheid tussen onder- en bovenwereld en het witwassen?

Weisfeld: “Op jaarbasis worden in Nederland miljarden witgewassen. Bedragen van meer dan €15 miljard zijn daarbij geen uitzondering. In 2006 publiceerde hoogleraar Brigitte Unger van de Universiteit Utrecht al een schatting van €18,5 miljard. Het vastgoed speelt daarin een belangrijke rol en leent zich daar ook uitstekend voor. Vastgoed is immers niet heterogeen en de vastgoedmarkt is niet transparant. De overheid heeft dit in 2008 ook vastgesteld in parlementair onderzoek naar de verwevenheid tussen onder- en bovenwereld. Ze keek daarbij vooral naar de rol van facilitators zoals makelaars, taxateurs en notarissen.”

VJ: Welke maatregelen zijn er toen genomen?

Weisfeld: “Er zijn vervolgens verschillende maatregelen genomen om het witwassen aan banden te leggen. De politie bleef hierin niet achter. Het succesvolle FINEC programma is daarbij nu opgevolgd door het programma AFPAKKEN. Het programma Afpakken moet ervoor zorgen dat meer, slimmer en effectiever vermogen wordt afgepakt van criminelen. Misdaad mag niet lonen! Naast deze programma’s investeert de politie veel in de vergaring van intelligence. Informatie is het kapitaal van de politie en zal in de toekomst een belangrijke rol spelen in de bestrijding van de georganiseerde criminaliteit. Voor de verkrijging van die informatie is de politie afhankelijk van haar burgers. De politie wil dan ook graag in gesprek met die burgers. Voor het witwassen kan de onderwereld niet zonder de bovenwereld en door de economische crisis is de bovenwereld ook steeds vaker genegen om te faciliteren bij witwas constructies. Zo zien we bijvoorbeeld steeds vaker dat makelaars panden regelen voor de georganiseerde hennepteelt of valse werkgeversverklaringen van legale rechtspersonen worden gebruikt bij hypotheekfraude. We zien ook dat de bovenwereld vaker afglijdt zoals in de Bouwfonds zaak en onderzoeken naar grond aankopen voor woningbouwcorporaties.”

VJ: Wat is hierin de rol van de CIE?

Weisfeld: “Bij de bestrijding van de georganiseerde criminaliteit, het witwassen en de verwevenheid tussen onder- en bovenwereld speelt de Criminele Inlichtingen Eenheid (CIE) van de politie een belangrijke rol. Als enige afdeling van de politie kan zij gesprekken voeren en daarbij de anonimiteit van de gesprekspartner waarborgen. Slechts in zeer uitzonderlijke gevallen wordt hier vanaf geweken. Daarbij hebben alleen mensen van de CIE toegang tot die afdeling en zijn alle andere politieambtenaren buitengesloten. Van oudsher spreekt die CIE met de onderwereld. De onderwereld weet daarbij de CIE feilloos te vinden. Door de hierboven genoemde ontwikkelingen wil de CIE ook graag een gesprekspartner worden in de bovenwereld. De CIE treedt hiertoe voor het eerst naar buiten. Verder worden voor verschillende doelgroepen presentaties verzorgd. Denk hierbij aan facilitators zoals makelaarsverenigingen en taxateurs. Is in de onderwereld wraak of de uitschakeling van een concurrent vaak een motief om met de CIE te praten, in de bovenwereld gaat het vooral om het rechtsgevoel, schoning van de beroepsgroep of het signaleren van misstanden in de branche.”

VJ: Wat zijn de mogelijkheden voor iedereen die in de vastgoedsector werkt om informatie aan de politie te verstrekken?

Weisfeld: “ De bovenwereld kan op drie manieren de informatie delen met de politie:

1. Als getuige/aangever. Daarbij zijn al uw gegevens voor een ieder bekend en inzichtelijk. Wat u verklaart kan door de rechter als bewijs worden gebruikt. Uw verklaring is toetsbaar en het proces is transparant. Deze optie heeft altijd onze voorkeur.

2. Door de informatie te verstrekken aan de Criminele Inlichtingen Eenheid (CIE) als er een kans bestaat op gevaar of represailles. Uw anonimiteit is dan voor 99 procent gewaarborgd en de inhoud van de informatie wordt in beginsel alleen verstrekt aan anderen – bijvoorbeeld de recherche afdeling - als de bron van de informatie niet herleidbaar is. De informatie kan niet als bewijs worden aangemerkt, maar dient als aanwijzing voor nader onderzoek.

3. Door Meld Misdaad Anoniem (MMA) te bellen. Er is dan geen regie op de informatie en de wijze waarop deze vermeld en verwerkt wordt. U hebt geen gesprekspartner. Meld Misdaad Anoniem is geen politieorganisatie.”

VJ: Hoe kan iemand de CIE bereiken?
Weisfeld: “Mocht men anoniem informatie met de CIE willen delen of eens vrijblijvend willen klankborden, dan is de CIE eenvoudig bereikbaar via telefoonnummer 0900-8844. Noem dan uw naam niet of bedenk een naam en laat u doorverbinden naar de CIE. Een medewerker van de CIE zal u dan een afspraak met u maken voor een vrijblijvend intake gesprek.”

Rogier Hentenaar

Foto betreft impressie van een bijeenkomst van Vastgoed Pro in Veldhoven waar Weisfeld een presentatie gaf.