Stijgende overdrachtsbelasting funest voor vastgoedinvesteringen

NVM Business maakt zich grote zorgen over de explosief stijgende overdrachtsbelasting. Het kabinet kondigde bij de presentatie van het Belastingplan 2023 aan de overdrachtsbelasting verder te verhogen. Het voornemen van het kabinet is de overdrachtsbelasting per 1 januari 2023 te verhogen van 9 procent naar 10,4 procent.

Deze verhoging komt boven op de eerdere aanpassing in 2021 van 6 naar 8 procent én de maatregel uit het coalitieakkoord van 8 naar 9 procent. Binnen 2 jaar tijd is dat een ongekende stijging van ruim 70%. De voorgenomen maatregel remt partijen af om te beleggen in commercieel vastgoed en de hoognodige woningbouw en om transformatie en verduurzaming van bestaand vastgoed te realiseren. 

NVM roept het kabinet daarom op, in aanloop naar het wetgevingsoverleg, eerst de evaluatie van de al eerder doorgevoerde verhoging van het algemeen tarief van de overdrachtsbelasting af te wachten alvorens deze nóg verder te verhogen.

Sander Heidinga, voorzitter NVM Business: “Het oorspronkelijke doel van de verhoging is de verbetering van de positie van starters op de woningmarkt. Het lijkt nu enkel om de vergroting van de opbrengst voor de schatkist te gaan. Het middel wordt zo erger dan de kwaal: dit voornemen raakt beleggers hard. In de markt is veel kapitaal beschikbaar voor investeringen in de vastgoedmarkt. Deze belastende maatregelen zijn echter funest voor het beleggingsklimaat.”

Sander Heidinga vervolgt: “Het MKB, zelfstandige ondernemers met een eigen pand en beleggers in commercieel vastgoed ondervinden hier grote nadelen van. Ook de institutionele en particuliere woningbeleggers, die hard nodig zijn voor het aanbod in de vrije huursector, worden geraakt. Wij doen daarom een dringende oproep aan het kabinet om nu pas op de plaats te maken.”

Sneeuwbaleffect
Het ministerie heeft berekend dat de maatregel om de overdrachtsbelasting te verhogen ieder jaar € 130 miljoen oplevert (Miljoenennota 2023). Hier lijkt echter geen rekening te zijn gehouden met de verwachte afwaardering van het vastgoed en de daling van het transactievolume vanwege de hogere bijkomende belasting. 

Het sneeuwbaleffect is daarmee immens en grijpt diep in. De nadelige financiële effecten zijn een veelvoud van de belastingopbrengst. Toenemende druk op beleggingswaarden en transactieprijzen zorgt bovendien voor een terugval in onderhoud en verduurzaming van objecten die vastgoedbeleggers in portefeuille hebben. 

Ook voor de woningbouwopgave is de stijgende overdrachtsbelasting schadelijk omdat de kans groot is dat de benodigde aantallen nieuwbouwwoningen niet meer worden gerealiseerd. Het wordt bovendien onaantrekkelijk om vrije sector huurwoningen te kopen/verkopen, waardoor deze niet meer van de grond komen en daarmee hele gebiedsontwikkelingen op slot zetten.

Lager
Grote maatschappelijke vraagstukken rondom bijvoorbeeld het stikstofdossier, de huisvesting van asielzoekers en een toekomstbestendige economie vragen juist nu om flexibiliteit, ondernemerschap en transacties. Daarbij past eerder een lagere dan hogere overdrachtsbelasting om de economie een positieve prikkel te geven. 

Sander Heidinga: “Onze cijfers laten duidelijk zien dat de vraag naar en waardering voor vastgoed direct reageert op de economie en andersom: de economie reageert op de vraag naar en de waardering van vastgoed! We kunnen het niet genoeg benadrukken. Samen mét de overheid kunnen we de voorwaarden creëren voor een goede balans tussen economische ontwikkeling en investeringen in bouw, transformatie en verduurzaming van vastgoed. Daarover gaan we graag met de staatssecretaris aan tafel.”