'Duurzaamheid is ook topsport op Papendal'

Op Papendal heerst een topsportklimaat. Iedereen wil winnen en heeft daar alles voor over. Die mentaliteit huist ook in het sportcentrum zelf. Zo zijn ze bloedfanatiek als het gaat om duurzaamheid. Papendal wil Nederlands meest duurzame sportcentrum zijn én vooral ook blijven.

Voortdurend kijken zij naar mogelijkheden om voorop te blijven lopen, zelfs in Europa. Eneco is hierin de ideale teamgenoot. Roelof-Jan Vink, Segment Lead Warmte Zakelijk en Jochem Schellens, Directeur Papendal, nemen u mee in een verhaal over continu de limiet opzoeken en het invullen van een gezamenlijke duurzame ambitie.

#nieuwewarmte
Papendal is 120 hectare groot en telt de meest diverse in- en outdoor sportaccommodaties, een hotel en congreszalen. Elke dag trainen en verblijven er op het energieke complex zo”n 550 topsporters. Het energieverbruik is vergelijkbaar met ongeveer 400 huishoudens. Jochem: “Onze kerntaak is simpel: zorgen voor de allerbeste trainingsfaciliteiten voor topsporters en continuïteit van de exploitatie. Ons complex ligt midden in een Natura 2000-gebied, waar stikstof een serieus aandachtspunt is. Ook daarom valt er veel te winnen op het gebied van duurzaamheid.”

Eneco haakt in 2014 aan als officiële partner. Roelof-Jan: “Die topsportmentaliteit past wel bij ons. Topsporters zijn fanatiek en compromisloos. Ze geven nooit op en leggen de lat steeds hoger. Ook spreken ze elkaar aan op verantwoordelijkheden. En zit het tegen? Dan moet je tegen een stootje kunnen.”

Een compleet energie-ecosysteem 
“We zitten in de groei”, vervolgt Jochem. “Op aanraden van Eneco kozen we voor een grotere Warmte Koude Opslag, kortweg WKO. Dan kun je er later meer panden op aansluiten. Ik wil altijd logisch combineren met ideologisch. Daarin kun je nooit te ver gaan. We willen straks compleet zelfvoorzienend zijn met wat er al staat als basis.”

Roelof-Jan vult aan: “Dan moet je een systeem bouwen met een WKO en zoveel mogelijk zonnepanelen, nu al meer dan 3.500. Bovenal moet het stabiel én berekend zijn op wisselende piekuren in al die verschillende gebouwen. Ook heb je een opslag voor de overtollige zonne-energie nodig. Papendal heeft een eigen dynamiek en dat vraagt om een uniek systeem, echt maatwerk.” (tekst gaat verder onder de afbeelding)

Winnen én inmiddels ook winst maken
“Klopt, het is een fantastisch trainingscomplex”, aldus Jochem, “en dat geldt ook voor de energievoorziening. We hebben waterstof en een eigen moestuin voor voedsel in het hotel. Voedselafval verwerken we tot energie voor het Topsportrestaurant en zo kijken we continu naar mogelijkheden. Ook hebben we LED-lantaarnpalen met doppler en natuurlijk een heel arsenaal laadpalen op de parkeerterreinen.”

Roelof-Jan: “Ik heb echt diep respect voor het hoge ambitieniveau en de integrale aanpak. Jochem zit ook in de positie om keuzes te kunnen maken. Er is één opdrachtgever op één terrein. Je hoeft geen compromissen te sluiten met andere gebruikers.” 

De komende jaren blijft Papendal innoveren in haar energiehuishouding. Het plan voor de toekomst: het gehele complex moet in 2035 energieneutraal zijn. Inmiddels zijn er al prachtige resultaten behaald. Jochem: “Hoge gasprijzen spelen hier geen enkele rol. Het Hotel & Congrescentrum Papendal verbruikt nu bijvoorbeeld 85% minder aardgas. Het klopt dat WKO-pompen meer stroom nodig hebben, maar het gaat om het totaalplaatje. Samen hebben we een mooie energiereductie gerealiseerd en het verdienen is ook al begonnen.”

Creatief, maar wel realistisch
Het verduurzamen is een voortdurend proces. Jochem: “We sparren met grote regelmaat. De technici van Papendal gaan vaak op bezoek bij Eneco en komen dan terug met fantastische, maar wel altijd doenbare ideeën.”

“Dat is ook ons credo”, zegt Roelof-Jan. “We denken out of the box, maar blijven realistisch en eerlijk en direct over de verwachtingen. Dat werkt het beste. Zeker als alle makkelijke en voor de hand liggende oplossingen al zijn gedaan.”

Zo wordt er straks ook volop geëxperimenteerd in de nieuwe Multihal, waar geblesseerde sporters werken aan hun revalidatie. Bijzonder zijn de sensorische vloeren, waarin licht is verwerkt. Ook zie je straks realtime hoeveel zonne-energie de hal oplevert. Jochem: “Zo inspireren we anderen. Maar eigenlijk is dat niet eens echt nodig. De jonge generatie is veel bewuster bezig met duurzaamheid dan 15 jaar geleden. En dat snap ik wel, want zij ervaren echt de consequenties.” (tekst gaat verder onder de afbeelding)

Jochem heeft daarbij nog een laatste tip: “Denk in mogelijkheden. Vaak zien bedrijven vooral de bergen, de problemen. Maar duurzame doelen halen en daarin steeds verder gaan, kan wel. Het is een geweldig proces. Het beste bewijs is ons Papendal.”

Bekijk de video en beluister de podcast rondom dit project op Papendal op de website.