Dynamis: 111 gemeenten hebben veel te veel winkels

Het aanbod aan winkels is door de recente faillissementen zoals verwacht sterk gestegen. Het aanbod ligt nu op ruim 210.000 m2m, 9% hoger dan een jaar eerder. Ook blijkt dat het weinig moeite kost om de V&D in de grote steden te vullen.

Dit blijkt uit het deze ochtend gepubliceerde rapport Sprekende Cijfers Winkelmarkten 2016 van Dynamis Makelaars, Vastgoedconsultants en Taxateurs. De onderzoekers spreken van een ‘bewogen jaar’ met veel faillissementen van grote, bekende en van oudsher traditionele winkelketens van onder andere V&D, Macintosh, USG, McGregor en Mitra. Opvallend is dat in de vier grote steden het beschikbare winkelaanbod juist aanzienlijk is gedaald met 15%, ten opzichte van een stijging in de twintig andere onderzochte regio’s van 13%.

Winkels na faillissement snel gevuld in grote steden
Tegen het marktbeeld in is het opnamevolume is het afgelopen jaar met 66% gestegen ten aanzien vorig jaar. In totaal kwam het opnamevolume over het afgelopen jaar uit op 231.150 m². “Het is dan ook goed te constateren dat ondanks het grote aantal faillissementen in het winkellandschap er andere partijen opstaan zoals Hudson’s Bay, Primark, Decathlon, Zara, Topshelf en verscheidene horecaconcepten. Daarbij moet worden opgemerkt dat Hudson’s bay 30% van het opnamevolume voor haar rekening heeft genomen”, aldus de onderzoekers van Dynamis.

Leegstand versus vernieuwing
Bij de verhuurbaarheid in de verschillende kernwinkelgebieden valt op dat met name in de vier grote steden het aanbod zeer snel weer wordt opgenomen. In gemeenten zoals Dordrecht, Assen, Heerlen en Almelo is vaker sprake van langdurige leegstand.

De Nederlandse winkelmarkt kent volgens Dynamis dan ook twee gezichten, waarbij enerzijds de faillissementen leiden tot langdurige leegstand in de winkelstraten, maar anderzijds is een ontwikkeling zichtbaar waar andere merken snel profiteren van de ruimte die ontstaat met nieuwe, frisse concepten om de markt te bedienen. Er kan dan ook niet worden gesteld dat het slecht gaat met de winkelmarkt, sterker nog de crisis kan worden gezien als katalysator voor een sterke herijking van het winkellandschap.

Typerend hierbij is dat van de oud V&D panden in de grotere gemeenten (>150.000 inwoners) inmiddels 81% een nieuwe huurder heeft gevonden, tegenover 18% van de panden in de relatief kleinere gemeenten (<100.000 inwoners).

Structureel overaanbod in 111 gemeenten
Uit de analyses van Dynamis blijkt dat bij inmiddels 111 van de 390 gemeenten sprake is van een structureel overaanbod van de winkelstructuur. Dit betreft hoofdzakelijk gemeenten waar de bevolkingsontwikkeling op korte of middellange termijn een krimp toont en in gemeenten waar in het verleden een winkelvoorraad is gebouwd ten behoeve van de regionale behoefte.

Deze gemeenten hebben onder andere, ingegeven door de opkomst van internetwinkels en de verbeterde bereikbaarheid van grotere steden, hun regionale karakter verloren. Goed om te benoemen is dat veel van deze gemeenten inmiddels het probleem onderkennen en beleid voeren door middel van een retailvisie. Concrete plannen ontbreken vaak nog helaas.  

Geen FOC in het Noorden
De afgelopen periode zijn er veel discussies ontstaan met betrekking tot de bouw van nieuwe FOC’s in onder andere Assen, Halfweg, Zevenaar en Zoetermeer. “Puur op basis van geografie kan wellicht worden gesteld dat er nog ruimte is voor een FOC in het Noorden van Nederland. Als echter naar het verzorgingsgebied wordt gekeken in combinatie met de externe effecten die dergelijke ontwikkelingen genereren, kan worden gesteld dat een FOC op deze locatie niet voor de hand ligt”, aldus Dynamis. Voorts kunnen er ‘vraagtekens’ worden gesteld bij het niveau waarop dergelijke besluiten worden genomen. Immers staat vast dat de externe effecten (verdringingseffecten) de gemeentelijke en provinciale grenzen overschrijden, waardoor besluitvorming ook op een hoger schaalniveau zou moeten worden genomen. 

MUST VISIT
Om kracht achter de problematiek te zetten, is op 10 november het Jaarcongres Retailagenda 2016. Vastgoedeigenaren, retailers en overheid zullen dan dieper op de bovenstaande problematiek in gaan. De onderstaande video geeft een overzicht van de vorige editie. LEES VERDER VOOR PROGRAMMA >>>