Column: Maak BIM circulair

Het in de bouw ontwikkelde Building Information Modeling (BIM) nestelt zich steeds verder in de levenscyclus van de gebouwde omgeving. Eigenaren en gebruikers van gebouwen en facilitaire diensten omarmen de BigData mogelijkheden en stappen over van CAD naar BIM. De behoefte aan integratie van data en samenwerking van ‘De Bouw’ met ‘De Gebruikers’ neemt toe. Informatie over gebruik van de bestaande gebouwde omgeving als basis gebruiken voor programmering en transformatie van ruimte en facilitaire diensten is wat BIM circulair maakt.

Integratie
Architecten, bouwers en installateurs worden steeds meer kenniswerkers en vastgoed- en facility managers worden steeds meer assetmanagers met een service mindset. De nu al decennia durende procesintegratie trend is de individuele silo’s ontstegen en gaat nu voor integratie van programmering, ontwerp, bouw, exploitatie en gebruik zorgen. Integraal informatiemanagement met BIM is echter iets anders dan koppelen van data. Net als integraal facility management niet het zelfde is als multiservices.

Het verschil zit hem in de toegevoegde waarde die procesintegratie levert. Een soort van 1+1=3. Geometrische data vormt de basis. Daaraan worden assets, objecten, installaties en inrichting gekoppeld. Integratie van geometrie en objecten in een 3D-perspectief zorgt voor beleving van toegevoegde waarde ten opzichte van 2D-tekeningen. Objecten kunnen in hun omgeving integraal beoordeeld worden. Gebruikers kunnen zich makkelijker de integrale opbrengsten visualiseren van een in BIM gepresenteerde werkplek dan een in een plat vlak. En als ook 4D en 5D (geld en tijd) wordt toegevoegd beantwoord dit ook aan het integrale perspectief van de beheerder.

Real-time Single Source of Truth
Als we willen dat alle betrokken stakeholders het zelfde doel voor ogen hebben dan is een ‘Real-time Single Source of Truth’ noodzakelijk. Het gebruiken van dezelfde taal zorgt daarvoor. Het is echter niet genoeg. De overdracht van informatie moet ook zo min mogelijk risico’s tot wijziging met zich meebrengen. Zo min mogelijk overdrachtsmomenten en zo betrouwbaar en actueel mogelijke ‘native’ bestanden zijn daarbij essentieel. Als het hergebruik aanpassing van het ‘native’ bestand vereist moet dat real-time en eenvoudig te realiseren zijn.

Immers, de waarde en eventuele verkoop van een gebouw en daarin opgenomen assets vereist dat het gebouwdossier en het asset management register actueel en correct is. Het kan niet zo zijn dat de waarde van een vastgoedportefeuille onbetrouwbaar is. Maar ook vanuit FM perspectief zijn er veel voorbeelden te bedenken waarom het onvoldoende en soms zelfs gevaarlijk is te werken met een ‘aftreksel’ van een bronbestand.

Van As-Built naar As-Maintained
Aan het einde van een bouwtraject wordt een ‘As-Built’ model opgeleverd. Indien dit is gebaseerd op een programma van eisen zonder BIM Protocol dat de informatiebehoefte van de gebruiker heeft vastgelegd, is het niet geschikt voor de exploitatiefase. Het is immers niet aangepast aan de voor het gebruik van het bouwwerk ontworpen processen. De classificatie is anders, de aspect-modellen zijn net iets anders opgezet, etc. Het wordt dan moeilijk het BIM-model te gaan gebruiken in combinatie met andere meta-data.

Het is daarom beter een ‘As-Maintained’ model op te leveren. Dit model, ook wel FM BIM genoemd, is voorbereid op de exploitatie- en gebruik-fase juist door bepaalde data niet in het model op te nemen, maar wel real-time te linken. Al tijdens het ontwerp en de bouwfase. Dit betekent wel dat alle betrokken stakeholders een ‘Begin With the End in Mind’ samenwerking moeten accepteren en daar vanaf het initiele programma van eisen c.q. ontwerp naar moeten handelen. En dat maakt BIM circulair.

Opbrengsten
Voor de calculatie van opbrengsten van een Circulair BIM moet de data worden geintegreerd met  informatiesystemen waar vastgoed en FM mee te maken hebben. Dit kan een ERP-, GIS- of CRM-systeem zijn. Een optimale integratie van het BIM met deze software kan de toegevoegde waarde van een BIM en het rendement van de gebruiker enorm verhogen. Het BIM Protocol dient hier op gebaseerd te zijn en er dient sprake te zijn van een ‘Real-time Single Source of Truth’. Het wordt dan mogelijk de volgende opbrengsten te genereren:

-        80% besparing op revisie van tekeningen en modellen,

-        25% besparing op MJOP-inspecties,

-        50% minder verhuiskosten,

-        50% minder tijd kwijt aan zoeken van informatie,

-        Vroeger kwalitatief betere en integralere besluitvorming,

-        Sterke vermindering van faalkosten tijdens bouw en exploitatie,

-        Eenvoudige commissioning,

-        Real-time informatie over prestaties van gebouwen en facilitaire diensten.

Conclusie
Een goed BIM Protocol geeft de mogelijkheid van integraal informatiemanagement gedurende de totale levenscyclus van de gebouwde omgeving en daarin uitgevoerde facilitaire diensten. Dit vereist een ‘Real-time Single Source of Truth’ en de oplevering van een ‘As-Maintained’ BIM-model. De informatie over (het gebruik van) de in gebruik zijnde gebouwde omgeving kan het startpunt vormen voor de transitie van CAD naar BIM. Het ontwikkelen van een Circulair BIM zorgt voor significante opbrengsten gedurende de totale levenscyclus verhoging van de taxatiewaarde. 

Geschreven door:

Menno de Jonge, EMEA Manager AEC Collaboration & Data Management, Autodesk, www.autodesk.nl

Fred Kloet, Innovatie & Integratie Partner, PROCOS Nederland, www.procosgroep.nl en www.archibus.nl