Enquêtecommissie: corporaties moeten failliet kunnen gaan

Vier kilo weegt het rapport van de enquêtecommissie. Het verscheen vanmiddag. Building Business spitte het door. De belangrijkste aanbevelingen gaan over ‘eigen risico’ voor financiers van corporaties, over niet-DAEB, over het maximale werkgebied, maximale termijn van bestuurders, positie van het WSW, positie CFV, positie huurders, governance, rol gemeenten, cultuuromslag. Minister Blok krijgt een veeg uit de pan.

Wat zijn de tien belangrijkste aanbevelingen?

1: Een deel van de veiligheid moet uit het borgingsstelsel verdwijnen. Corporaties moeten failliet kunnen gaan. Banken moeten een eigen risico lopen. Minder afhankelijkheid van het oligopolie van de twee sectorbanken (BNG en NWB Bank) moet ontstaan door ook andere financieringsmogelijkheden te onderzoeken. 


2: Geen niet-DAEB activiteiten meer. Toegestaan maatschappelijk vastgoed wordt verder ingeperkt. Commerciële nevenactiviteiten moeten worden afgebouwd. De minister stelt maximum bedrag vast aan leefbaarheidsuitgaven. Alleen nog grondposities als er zekerheid is over een woningbouwontwikkeling.

3: Maximale werkgebied wordt woningmarktgebied. Landelijk opererende corporaties moeten defuseren tot zelfstandige eenheden die in één woningmarktgebied opereren. Dit om te voorkomen dat te grote corporaties, zoals Vestia, het stelsel te gronde kunnen richten.

4: Nieuwe bestuurders of huidige bestuurders met een aflopend arbeidscontract worden voortaan voor maximaal acht jaar benoemd. Grote corporaties moeten een meervoudig bestuur hebben.

5: Uniforme waardering voor alle corporaties van hun woningbezit: marktwaarde in verhuurde staat. Visitaties worden verplicht.

6: WSW komt onder publiekrechtelijk toezicht van de minister. Daardoor krijgen de achtervangers een grotere stem.

7: Om beleidsmatig opportunisme te voorkomen wordt het CFV omgevormd tot een onafhankelijke Woonautoriteit.

8: Intern toezicht wordt versterkt. Nieuwe commissarissen moeten een geschiktheidstest afleggen. Beloningen moeten afhankelijk worden van tijdbesteding in plaats van een vast bedrag.

9: Huurders en gemeenten krijgen meer te zeggen.

10. De cultuur binnen de corporatiesector moet radicaal veranderen: minder denken vanuit privaat ondernemerschap, meer vanuit maatschappelijke dienstbaarheid. Dit betekent servicegerichtheid, risicoaversie, financiële discipline, soberheid, transparantie, geen topbeloningen, geen megafusies. Collegiale toetsing moet gemeengoed worden.

Niet verrassend: de teugels worden dus weer verder aangehaald, corporaties gaan nog meer terug naar hun kerntaak.

Wie krijgen de Zwarte Piet van de enquêtecommissie? Ook niet verrassend, de accountants en banken die derivaten verstrekten. Plus eigenlijk iedereen die de laatste twintig jaar vertrouwde op de zelfsturing en zelfregulering van de sector. Van Aedes en corporatiebestuurders tot WSW, CFV, Kamerleden en verantwoordelijke bewindslieden. Ook minister Blok krijgt een veeg uit de pan: zijn Novelle wordt een voorbeeld genoemd van politieke wispelturigheid.

Het rapport dat uit 6 delen bestaat kan worden gedownload via http://www.tweedekamer.nl/

VOOR DE BIJEENKOMST WAAR HET RAPPORT BESPROKEN GAAT WORDEN OP 10 NOVEMBER KLIK HIER