Column Triodos: Je schoonmoeder in huis?

De overheid zou graag zien dat ouderen zo lang mogelijk zelfstandig thuis wonen. En wie wil dat niet: samen oud worden met je geliefde in de eigen, vertrouwde omgeving. Maar wat als bijvoorbeeld je schoonmoeder vergeetachtig wordt en de tandpasta ineens in de diepvries ligt, het gas nog aan staat en ze jullie steeds vaker niet herkent? Als dementie je leven gaat bepalen, dan loop je soms je huis uit omdat ‘je naar huis wilt’, of wil je er niet meer weg omdat je daarbuiten niemand kent.

De spreekwoordelijke schoonmoeder in de kofferbak mee op vakantie nemen, kan je dan voor een stevig en levensbepalend dilemma plaatsen. Is het dan nog wel verantwoord om haar thuis te laten wonen? Misschien kan je schoonmoeder haar veiligheid met de nodige alarmknoppen en wat extra toezicht nog even worden gewaarborgd. Maar wat doe je als er 24 uur per dag aandacht nodig is? Neem je dan je schoonmoeder in huis? Op een gegeven moment is de gang naar een verpleeghuis onvermijdelijk.

Woonbeleving 
Voor mensen met dementie zijn voor de woonbeleving twee dingen van cruciaal belang. Ten eerste moeten mensen kunnen dwalen: zich vrij kunnen bewegen in hun (verpleeg)huis. Een ‘rondgang’ blijkt uit ervaring hiervoor het beste te werken. Het geeft mensen de ruimte en een gevoel van vrijheid op de -vaak- gesloten afdeling. Oriëntatiepunten langs deze rondgang, zoals de koffiekamer, de keuken, het zitje, het mooie uitzicht, het schilderij, geven hierbij rust en regelmaat.

Ten tweede is het kunnen ervaren van buitenlucht en omgeving een essentiële eerste levensbehoefte. Een afgesloten buitenruimte met een natuurlijke rondgang biedt een alledaagse woonomgeving, een vertrouwd thuis. Plaats daarbij, bijvoorbeeld, een speelveld of klimrek voor de kleinkinderen of kinderen uit de buurt, of een tuintje waarin getuinierd kan worden, en je creëert een natuurlijke leefomgeving in samenhang met mens en natuur.

Mensgerichte zorg
Gelukkig zijn er al veel voorbeelden waarbij het bij duurzaam zorgvastgoed niet alleen draait om de energetische waarde van een gebouw. De zorginstellingen aangesloten bij Planetree bijvoorbeeld, stellen mensgerichte zorg voorop, ook bij de bouw van zorgvastgoed. Triodos Bank financiert mensgerichte zorg. De doelstelling van Planetree sluit daarmee naadloos aan bij het realiseren van mensgerichte zorg en zorggebouwen die Triodos Bank graag financiert.

Zorgorganisaties aangesloten bij Planetree wisselen onderling hun ervaringen uit en weten een zorgomgeving te creëren die zich met de bewoners mee ontwikkelt. Ze betrekken de bouwer, je (schoon-)moeder of jou als ook de zorgverlener van je moeder al bij de bouwfase – en ontwikkelen zo een echt ‘thuis’.

Innovatieve technieken
Zo was het uitgangspunt bij de nieuwbouw van verpleeghuis Willibrord in Middelburg een gebouw te realiseren, waarbij de inzet van innovatieve technieken, de architectuur en de inrichting het wonen en werken van de bewoners en medewerkers veraangenamen. Bewoners, familie en medewerkers werden nauw bij de nieuwbouw betrokken en er werd serieus geluisterd naar hun op- en aanmerkingen . Zo hebben alle individuele appartementen grote verdiepingshoge ramen waardoor daglicht ver de ruimte in kan stromen en de bewoners uitzicht hebben op de stadsomgeving. In het huis wordt huiselijkheid verkregen door met gewone plafonds, echte houten kozijnen en deuren, en zelfs massief eikenhouten vloeren een woonomgeving te creëren die zoveel mogelijk refereert aan het vertrouwde eigen huis.

Met het oog op de krimpende zorgbudgetten, moet dit natuurlijk op een financieel verantwoorde en duurzame manier. En dat kan. Immers door lagere energiekosten blijft er meer geld over voor meer ‘handen aan het bed’. En door een aangename woon- en werkomgeving heeft de zorginstelling ook meer tevreden bewoners en medewerkers. Drie pijlers die de basis vormen voor de continuïteit van goede zorg en meer kwaliteit van leven voor ieders moeder. Zodat zij kan blijven leven zoals zij dat wil. Een omgeving tot stand gekomen door nauwe samenwerking tussen zorgvrager, zorgverlener, zorginstelling, bouwer en bankier. Daar kun je je moeder met een gerust hart laten wonen.

Aafke Zwart is relatiemanager voor zakelijke kredietverlening in de Zorg & Welzijn sector bij Triodos Bank. Zij is verantwoordelijk voor de financiering van zorgvastgoed voor ondernemers en organisaties die mensgerichte en langdurige verpleging&verzorging en/of gehandicaptenzorg aanbieden.