Sobere paus aan hoofd grootste vastgoedimperium ter wereld

Het Vaticaan geldt als de grootste vastgoedbezitter wereldwijd. Alleen al in ‘moederland’ Italië staat de paus aan het hoofd van een enorm vastgoedimperium van 5.000 ziekenhuizen, 9.000 scholen en tienduizenden hotels, basilieken en kerken.

Geschat wordt dat 22% van alle onroerend goed, ongeveer 115.000 panden, in Italië aan de RK kerk behoort. Het gaat om in totaal 1,1 miljard vierkante meter, met een geschatte waarde van €1200 miljard.

Ook buiten Italië bezit de kerk grond en panden. Zelfs op de duurste locaties in Londen, Parijs, Zürich en New York. Voorbeeld is het gebouw in New Bond Street in de Engelse hoofdstad. Daar is juwelier Bulgari gevestigd, maar het pand is eigendom van het Vaticaan.

De Britse krant The Guardian onthulde onlangs dat de kerk in Engeland over een geheim vastgoedimperium beschikt van minstens 500 miljoen pond. Daarbij zou het Vaticaan gebruik maken van slimme belastingconstructies, om het bezit geheim te houden en zo de fiscus te ontlopen.

Het Vaticaan zegt dat het geld afkomstig is van de Italiaanse overheid. Dat het in 1929 door Mussolini is overhandigd wordt als toeval beschouwd omdat de Heilige Stoel en de Italiaanse overheid al 50 jaar over gelden onderhandelden. Volgens de perswoordvoerder van het Vaticaan is het ook geen geheim dat de Heilige Stoel onroerend goed bezit.

Jaarlijks rendement van €30 miljard

Twaalf jaar geleden publiceerde het Vaticaan voor het laatst een officieel rapport over de Rooms Katholieke vastgoedbezittingen. Daarin staat dat de onroerend goedactiviteiten het jaar ervoor €81,9 miljard aan inkomsten genereerde. Na aftrek van alle kosten werd op de portefeuille een jaarlijks rendement gemaakt van €30 miljard. De kerk bezit ook veel land dat als illiquide geldt en niet in officiële stukken voorkomt.

Naast vastgoed belegt het Vaticaan ook in staatsobligaties. Ook is het eigenaar van een mediabedrijf, dat boeken uitgeeft en televisieprogramma's maakt. Volgens onderzoekers heeft de Mormoonse kerk na het Vaticaan de grootste vastgoedportefeuille. Onlangs heeft deze besloten gemeenschap op last van het Amerikaanse Supreme Court in de staat Oregan de boeken moeten openen. Daaruit bleek dat de Mormonen $30 miljard aan activa bezitten en daar jaarlijks een winst van ruim $6 miljard uit genereren.

Barbara Sanders