Column Hennes de Ridder: Na de crisis

De bouwsector komt nu snel tot een totale stilstand. Na een wat ongelukkig regeerakkoord wachten alle ”bouw”partijen met ingehouden adem tot het overgaat. Wachten is in ieder geval niet verstandig omdat het altijd langer lijkt dan het werkelijk duurt. Maar wachten op iets dat definitief voorbij is (groei, groei en nog eens groei) of de huizenprijzen zo’n 25 % gedaald zijn is dom. We kunnen daarom beter de stagnatie aangrijpen om de bouwsector te hervormen. Weg uit de idiotie dat opdrachtgevers definiëren wat ze willen hebben, waardoor aannemers in een dodelijke prijscompetitie zitten en gedwongen worden om ambachtelijk eenmalige, unieke bouwwerken te maken.

Het aardige is dat juist de bouw iets kan bewerkstelligen waar Nederland op wacht: een stimulering van de economie die tegelijkertijd een bezuiniging is. Dat is dat (semi)publieke opdrachtgevers in de bouw ophouden te specificeren wat ze willen hebben. De directe publieke besparing is zo’n 10 % op de totale bouwomzet. De stimulering is dat aannemers eindelijk met zelf ontwikkelde bouwwerken kunnen komen en die industrieel gaan produceren.

Daardoor krijg je een competitie, die maakt dat ze investeren in bouwwerken die twee keer beter, de helft goedkoper en twee keer sneller te leveren zijn. Dat komt door leercurven en repetitie-effecten. Indien deze bouwwerken ook nog eens parametrisch van klein naar groot – dus van wc, via keuken, badkamer, installaties, vloeren, plafond, wanden naar dak en fundering – zowel digitaal als in het echt worden doorontwikkeld in plaats van de huidige van groot naar klein benadering, dan kunnen deze producten in elke omgeving worden geleverd. We spreken dan van hoogwaardig - industrieel gemaakt - maatwerk van superieure kwaliteit en architectuur.

Weg met de saaiheid

Weg met de saaiheid, gelijkvormigheid, faalkosten en overlast. De nieuwe bouwondernemers hebben een gestandaardiseerde bouwdoos waarmee ze elk denkbaar bouwwerk kunnen maken maar ook makkelijk kunnen aanpassen. Hiermee kunnen ze lekker aan de slag in de gigantische markt van herstructurering, renovatie en transformatie. Maar ook in de grond-, weg- en waterbouw ligt er een enorme markt met tunneltjes, rotondes, viaducten, geluidsschermen, rioleringen en wegen.

Er zijn helaas enkele woningbouwcorporaties die weer de totaal andere kant uitgaan. Onder het mom van ketenintegratie gaan zij ”samenwerken” met een paar aannemers om te renoveren. Niks competitie. Lekker alles met geitenwollen sokken samendoen en vooraf 2,5% winst en 6 % AK (algemene kosten) op de omzet afspreken. Als deze aannemers niet iets met elkaar afspreken zijn ze zo dom dat ik ze nog niet eens op een werk zou willen hebben. In ieder geval gaan deze jongens en meisjes het in de nieuwe wereld niet meer redden.

De column is ook opgenomen in de nieuwste relatiemagazine van Waal. Klik HIER voor de rest van de artikelen. 

Prof. dr. ir. Hennes de Ridder is emeritus hoogleraar Methodisch en Integraal Ontwerpen aan de Technische Universiteit Delft. Vanaf 2003 is hij als senior consultant verbonden aan TNO en vanaf 2005 als directeur aan het Kenniscentrum Bouwprocesinnovatie (samenwerkingsverband TU Delft en TNO).