Mixed-use panden steeds meer in trek bij beleggers en gebruikers

Steden zetten al langer in op wonen, werken, winkelen en recreatie in één gebied samenvoegen. Dat is goed voor de stedelijke dynamiek en kan achterblijvende gebieden een boost geven. Nu zien we ook steeds meer menging op gebouwniveau. Zowel overheid als investeerders als gebruikers zetten daar steeds meer op in.

Het moderne mixed-use-gebouw gaat verder dan een plintje realiseren met wat winkels en wat woningen erbovenop. Het biedt alles wat haar gebruikers van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat nodig hebben. Een ‘stad binnen een stad’.

Robert Kohsiek, directeur van ontwikkelaar Wonam: "De stad functioneert het best als verschillende functies samenkomen. Dat inzicht wordt ook steeds meer toegepast op gebouwniveau. We maken gebouwen waarin we gebruikers allerlei soorten diensten bieden. Het zijn stadjes op zich. Overheden vragen er om in hun uitvragen, beleggers investeren er steeds meer in, en ook bij gebruikers is het gewild. Mixed-use wordt de nieuwe standaard."

Inspirerende voorbeelden van functiemenging zijn het Zandkasteel in Amsterdam Zuidoost, Valley en Pulse op de Zuidas en Wonderwoods in Utrecht.

Bijdragen aan de stad
De ‘stad binnen een stad’ is niet alleen voor de gebruikers van meerwaarde. Ook de mensen uit het omliggend gebied hebben er wat aan. Daarbij is het wel belangrijk dat de invulling van het gebouw aansluit bij waar in het gebied behoefte aan is. Bij het Zandkasteel in Amsterdam-Zuidoost is bijdragen aan het omliggend gebied een expliciete ambitie. Het complex moet een plek worden waar iedereen welkom is. (tekst gaat verder onder de foto)

Kohsiek: "Het was een monofunctioneel kantoor, dat later is omgezet naar bijna monofunctioneel wonen. Toen zijn we met de gemeente Amsterdam het gesprek aangegaan over het terugbrengen van de werkfunctie. Daar was veel enthousiasme voor en het bestemmingsplan werd snel gewijzigd. Want juist het werken zorgt voor leven in het omliggende winkelgebied."

Interessant voor beleggers
Voor investeerders is mixed-use aantrekkelijk. Je spreidt risico’s en de functies versterken elkaar. Daardoor zijn rendementen mogelijk ook hoger. Een uitdaging daarbij is wel dat veel beleggingsfondsen nog sectoraal zijn ingesteld: retail, wonen en werken worden los benaderd.

Pieter Hendrikse, CEO van vastgoedadviseur JLL Nederland: “Beleggers zijn nog sectoraal ingesteld. Terwijl je voor mixed-use beleggers nodig hebt die meerdere functies kunnen waarderen. Maar er is wel een verschuiving gaande. Dat komt niet alleen door de financiële kansen die mixed-use biedt. Ook het steeds grotere belang van duurzaamheid en ESG voor investeerders helpt. Mixed-use past daar goed bij. Het is duurzaam ruimtegebruik en zorgt voor minder reisbewegingen.”

Hoofdfoto: Het Zandkasteel in Amsterdam-Zuidoost/©Bert Bakker, Gemeente Amsterdam